Η μοναξιά δεν είναι πάντα έλλειψη ανθρώπων

Photograph by Cafer SEVİNÇ

Υπάρχουν στιγμές στη ζωή μας που, ενώ βρισκόμαστε με ανθρώπους, μιλάμε, ίσως ακόμα και γελάμε… μέσα μας υπάρχει μια αίσθηση μοναξιάς.

Αυτή η αίσθηση δεν σχετίζεται απαραίτητα με την έλλειψη ανθρώπων γύρω μας — με το «δεν έχω κανέναν» — αλλά περισσότερο με το «κανείς δεν με βλέπει πραγματικά».

Σου έχει τύχει να αισθάνεσαι έτσι; Αν ναι, ίσως τα παρακάτω «έχουν κάτι να σου πουν».

Η Εμπειρία

Μπορεί να είσαι σε μια σχέση, να έχεις φίλους, κοινωνική ζωή, να λειτουργείς κανονικά μέσα στην καθημερινότητά σου.

Κι όμως, να υπάρχουν στιγμές που, ενώ βρίσκεσαι με κόσμο, συζητάς — ακόμα και με κάποιον αγαπημένο σου ή κάθεσαι αγκαλιά στον καναπέ με τον σύντροφό σου — να νιώθεις μια εσωτερική απόσταση. Σαν να είσαι «εκτός» όσων συμβαίνουν γύρω σου ή σαν να είσαι κάπου αλλού, που δεν ταιριάζει στην περίσταση.

Ίσως να μη μοιράζεσαι όλα όσα νιώθεις.
Ίσως να κρατάς κομμάτια του εαυτού σου πίσω.
Ίσως να προσαρμόζεσαι τόσο πολύ, που να μη σου είναι πλέον ξεκάθαρο τι από όλα αυτά είναι πραγματικά «εσύ».

Ίσως πάλι να μη θέλεις στ’ αλήθεια να είσαι εκεί — να μην ταιριάζεις με τους ανθρώπους ή τις καταστάσεις γύρω σου.
Ίσως απλώς να μη βρίσκεις νόημα σε όσα συμβαίνουν.

Και μπορεί τίποτα απ’ όλα αυτά να μην είναι απολύτως συνειδητό. Ίσως υπάρχει απλώς η αίσθηση πως κάτι λείπει — ένα κάτι που δεν μπορείς να προσδιορίσεις.

Κοιτώντας το καλύτερα, μπορεί να διαπιστώσεις πως αυτό το συναίσθημα ήταν πάντα εκεί. Ίσως όχι έντονα, αλλά σαν υπόβαθρο, σαν γνώριμη σιωπή.

Οι σκέψεις ίσως γυρίζουν γύρω από φράσεις όπως:
«Κάτι μου φταίει… Τι;»
«Και που είμαι εδώ, τι αλλάζει;»
«Αισθάνομαι ένα κενό μέσα μου.»
«Τους ξεγελάω ή μήπως βλέπουν;»
«Θέλω να ουρλιάξω.»

Και πολλές φορές η μοναξιά δεν εμφανίζεται μόνο επειδή λείπουν άνθρωποι γύρω μας, αλλά επειδή έχουμε μάθει σιγά σιγά να απομακρυνόμαστε από αυτά που νιώθουμε. Να τα αμφισβητούμε, να τα κρύβουμε ή να τα αφήνουμε στην άκρη για να συνεχίσουμε να λειτουργούμε.
Έχω γράψει περισσότερα και εδώ: «Μήπως έχεις μάθει να απομακρύνεσαι από όσα νιώθεις;».

Τι μπορεί να συμβαίνει

Όλα αυτά μπορεί να είναι σημάδια πως κάτι μέσα σου χρειάζεται χώρο — πως ένα κομμάτι σου δεν ικανοποιείται, δεν εκφράζεται ή δεν λαμβάνει αυτό που έχει ανάγκη.

Δεν σημαίνει ότι οι σχέσεις σου είναι κακές, ούτε ότι οι άνθρωποι γύρω σου δεν νοιάζονται για σένα.
Μπορεί όμως να δείχνουν μια δυσκολία να υπάρξει πλήρης συναισθηματική σύνδεση μέσα στις σχέσεις ή μέσα στην εμπειρία της ζωής σου.

Ίσως χρειάζεσαι κάτι πιο ουσιαστικό — ό,τι κι αν σημαίνει το «πιο ουσιαστικό» για σένα.

Αναρωτήσου:
Έχεις συνηθίσει να προσαρμόζεσαι, για να κρατάς ισορροπίες;
Νιώθεις άνετα να εκφράζεις όσα αισθάνεσαι ή λειτουργείς «όπως πρέπει» για να μη χαλάσεις κάτι;
Βρίσκουν τα συναισθήματά σου χώρο έκφρασης και φροντίδας;

Όταν για πολύ καιρό χρειάζεται να είμαστε όπως «πρέπει», το να ακούμε πώς νιώθουμε και τι έχουμε ανάγκη γίνεται όλο και πιο δύσκολο.
Μαθαίνουμε να μη μας ακούμε.
Να μην αναγνωρίζουμε τι μας ταιριάζει, τι θέλουμε, τι πραγματικά χρειαζόμαστε.

Κι έτσι δημιουργείται μια εσωτερική απόσταση που σταδιακά μεταφέρεται και στις σχέσεις μας.
Η σχέση με τον εαυτό μας και με τους άλλους γίνεται λειτουργική — αλλά όχι συναισθηματικά πλήρης.

Κάποιες φορές λέμε πράγματα σημαντικά για μας και μετά αισθανόμαστε άσχημα.
Άλλες φορές, δεν λέμε τίποτα και βυθιζόμαστε στη μοναξιά.

Δεν είσαι μόνος – Δεν είσαι μόνη

Αυτές οι εμπειρίες είναι πολύ πιο κοινές απ’ όσο νομίζουμε. Πολλοί άνθρωποι τις ζουν χωρίς να μπορούν πάντα να τις ονομάσουν.
Κι αυτό που τις κάνει δυσκολότερες δεν είναι η ίδια η μοναξιά, αλλά το ότι δεν “δικαιολογείται” εξωτερικά — επειδή «όλα φαίνονται εντάξει», επειδή «υπάρχουν άνθρωποι γύρω».

Πολλές φορές πιστεύουμε πως μόνο σε εμάς συμβαίνει αυτό. Όμως η διαφορά κρύβεται στη λέξη «πιστεύουμε».

Ίσως η μοναξιά να μην έχει να κάνει με την απουσία ανθρώπων,
αλλά με το πόσο χώρος υπάρχει για αληθινή παρουσία — για να μπορούμε να ακούμε και να υπάρχουμε μέσα στις σχέσεις μας.

Όχι ως «πρέπει».
Όχι ως ρόλος.
Όχι ως προσαρμογή.
Αλλά ως εμπειρία.

«Ωραία τα λέμε… αλλά τώρα τι κάνω;»

Δεν υπάρχει κάτι λάθος σ’ εσένα.
Κι ίσως αυτό που χρειάζεται να κάνεις να είναι το ακριβώς αντίθετο της προσπάθειας:
να αφεθείς.

Αφέσου ν’ ακούσεις τι σου λείπει,
τι έχεις ανάγκη,
ποια κομμάτια σου χρειάζονται φροντίδα —
και πώς σου αρέσει να τα φροντίζεις.

Το να συνδεόμαστε με τον εαυτό μας και τους άλλους δεν είναι κάτι που γίνεται μια φορά και τελειώνει. Είναι μία συνεχής, ήπια πρακτική φροντίδας.

Πώς να ξεκινήσεις

Μπορείς να το κάνεις με δύο απλούς τρόπους:
είτε τη στιγμή που νιώθεις αυτή την απόσταση, είτε αφιερώνοντας λίγα λεπτά μέσα στην ημέρα.

1. Όταν έρχεται το «κενό»

Ρώτησε τον εαυτό σου:

• Αν αυτή η αίσθηση είχε συναίσθημα, ποιο θα ήταν;
• Πού το νιώθω αυτό στο σώμα μου;
• Αν είχε φωνή, τι θα μου έλεγε τώρα;
• Πώς θα ήθελα να είναι τα πράγματα;
• Τι μπορώ να κάνω ή να πω για να φροντίσω αυτό που αισθάνομαι;

2. Λίγα λεπτά μέσα στην ημέρα — μια μικρή άσκηση ενσυνειδητότητας

Βρες ένα ήσυχο μέρος, για 10 λεπτά.
Βάλε μουσική ή απόλαυσε τη σιωπή, αν σου ταιριάζει καλύτερα.
Πες στον εαυτό σου πως αυτά τα λεπτά είναι δικά σου – ένα μικρό ραντεβού με σένα.
Κάθισε αναπαυτικά, ανάπνευσε ήρεμα και εστίασε στο σώμα σου: στα πόδια, στον κορμό, στα χέρια, στο κεφάλι.

Έπειτα ρώτησε:

• Ποια ανάγκη υπάρχει αυτή τη στιγμή στη ζωή μου;
• Πώς μπορώ να την καλύψω;

Απλώς παρατήρησε ό,τι αναδύεται. Χωρίς κρίση. Με τρυφερότητα.

Η μοναξιά δεν είναι πάντα έλλειψη ανθρώπων.
Κάποιες φορές είναι ένα μήνυμα του εαυτού μας ότι χρειαζόμαστε λιγότερη προσαρμογή και περισσότερη παρουσία.

Προσοχή & φροντίδα ♥

Αν κάτι μέσα σ’ αυτή τη διαδικασία γίνεται πιο έντονο ή δύσκολο, επικοινώνησε με έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας. Μπορεί και θα σε βοηθήσει.